Σε ποιον πολιτικό θα δίνατε ρόλο σε παράσταση;

Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 19.09.2015
ΟΛΓΑ ΣΕΛΛΑ

 

Μια σκηνή που συνάδει απολύτως με το πλαίσιο των εκλογών, από την περυσινή παράσταση «Δάφνες και Πικροδάφνες» από το ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας, που είδαμε στο θέατρο «Θησείον».

• Βίκτωρας Αρδίττης, σκηνοθέτης

Πρέπει, πιστεύω, να αποφύγουμε την υπεροπτική και ισοπεδωτική κοινοτοπία του «όλοι ίδιοι είναι». Πρέπει επίσης, μέρα που είναι, να αποφύγουμε την ονοματολογία, στο θέατρο εξάλλου και οι «κακοί» μπορεί να είναι συμπαθείς. Ούτε χρειάζεται να κρίνουμε τις θεατρικές επιδόσεις των πολιτικών σε πάνελ και σποτ, δεν θα μας πάρουν τη δουλειά και η πολιτική αύριο θα κριθεί αλλού. Μπορούμε, ωστόσο, με εργαλείο το ρεπερτόριο να σκεφτούμε χρήσιμα πράγματα για την ανθρωπολογία του πολιτικού προσωπικού που μας έχει λάχει. Αντιστρέφω λοιπόν την ερώτηση: «Ποιος ρόλος θα ταίριαζε στους πολιτικούς μας;».

Βαριέμαι την τυποποίηση

seirli

 

 

Η Σοφία Σεϊρλή ερμηνεύει δύο ρόλους στο ενδιαφέρον έργο της Μαρίας Ευσταθιάδη με τίτλο «Textilen» | ΝΙΚΟΣ ΒΟΥΡΛΙΩΤΗΣ

Έφη Μαρίνου, Η ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ, 03.07.2015 |  

Η Σοφία Σεϊρλή μετά τον μαραθώνιο της «Μεγάλης Χίμαιρας» -η οποία επαναλαμβάνεται στο Πορεία από τον Οκτώβριο- ερμηνεύει δύο ρόλους στο ενδιαφέρον έργο της Μαρίας Ευσταθιάδη με τίτλο «Textilen».
«Το έργο είναι συμβολικό, επίκαιρο θα έλεγα, αφού η διαφθορά περισσεύει», λέει η Σοφία Σεϊρλή. «“Textilen” ονομάζεται το εργοστάσιο υφαντουργίας μιας μεγαλοαστικής οικογένειας. Τριών γενεών τα πρόσωπα (ο παππούς, η νεκρή γιαγιά, ο γιος, η νύφη, η κόρη), το υπηρετικό προσωπικό (η οικονόμος, η μουγκή υπηρέτρια, η Αγγλίδα δασκάλα) κι ένας αόρατος άνθρωπος που περπατάει συνεχώς στη σκηνή παρατηρώντας και προκαλώντας την εξέλιξη.

Ενα θέατρο που φωνάζει «Βοήθεια!»

«Go down, Moses»

 
  «Go down, Moses», Φεστιβάλ Αθηνών | ΕΥΗ ΦΥΛΑΚΤΟΥ

• Γρηγόρης Ιωαννίδης, Η ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ, 06.07.2015, 16:15 |

Δεν πιστεύω ότι ο καλύτερος τρόπος να προσεγγίζουμε το έργο του Καστελούτσι είναι μέσω της «ερμηνείας» του. Ισως να πρόκειται για κάτι άλλο: ο Καστελούτσι όταν δεν φτιάχνει ένα θέατρο για παιδιά, φτιάχνει ένα θέατρο επιστροφής στην εύπλαστη, απροσδιόριστη, ανώριμη, άτακτη θέαση ενός παιδιού προσχολικής ηλικίας: ένα θέατρο που πιστεύει στο θαύμα και που το μεταφέρει, αναπροσδιορίζει τον κόσμο με βάση το όνειρο και τον εφιάλτη του άγνωστου.

Ποτέ δεν είναι αργά για Ολίβιε

 

  Η Αντζελα Λάνσμπερι βραβεύτηκε για την ερμηνεία της στο «Blithe Spirit» | AP Photo/Centre Theatre Group, Joan Marcus

 

Η ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ, 14.04.2015

Πολλή συγκίνηση, αρκετοί γνώριμοί μας, παραστάσεις που έγραψαν ιστορία. Τα θεατρικά βραβεία Ολίβιε 2015 απονεμήθηκαν προχθές Κυριακή και η αφρόκρεμα του βρετανικού θεάτρου παρέλασε από τη Βασιλική Οπερα του Λονδίνου. Υπέροχη η Ντέιμ Αντζελα Λάνσμπερι, στα 89 της χρόνια, καμάρωνε για το πρώτο της Ολίβιε που κατέκτησε έπειτα από την ερμηνεία της στο «Blithe Spirit» του Νόελ Κάουαρντ. «Δεν μπορώ να θυμηθώ πολλά πράγματα, αλλά μπορώ να θυμάμαι πάντα τα λόγια μου! Οταν δουλεύεις στο Λονδίνο νιώθεις σαν να είσαι εκατομμυριούχος», είπε.

«Γίναμε ημι- επαγγελματίες»

ΓΙΩΤΑ ΣΥΚΚΑ,
Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 15.04.2015

• 

«Οταν υπάρχουν 1.300 παραγωγές, τόσες δραματικές σχολές και επιθυμία της έκφρασης, το θέατρο μοιάζει με τις ειδικές αποστολές». Τα λόγια του Γιάννου Περλέγκα πριν από λίγο καιρό στην «Κ» καθρεφτίζουν ακριβώς την κατάσταση που κυριαρχεί στο ελληνικό θέατρο όπου το μεγαλύτερο μέρος προσπαθεί να επιβιώσει με ποσοστά. «Ο εθελοντισμός», όπως λέει ο σκηνοθέτης και εικαστικός Γιάννης Σκουρλέτης, κάνει τους νέους ηθοποιούς να νιώθουν «ημιχομπίστες». Τα έλεγε εδώ και δύο χρόνια ο ηθοποιός Κωνσταντίνος Ασπιώτης περιγράφοντας τον χώρο: «Δεν ασφαλιζόμαστε, δεν έχουμε ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, πρόβες δεν πληρωνόμαστε, δουλεύουμε με ποσοστά, αφού βγουν τα έξοδα πρώτα του ηλεκτρολογείου. Γίναμε ημιεπαγγελματίες».

7 σκηνοθέτες ανατρέπουν τα στερεό

• Ανήκουν στη νέα γενιά του θεάτρου, πειραματίζονται, συνεργάζονται με συνομήλικούς τους ηθοποιούς και κατορθώνουν να έχουν κοινό. Ποιοι είναι, πώς δουλεύουν, τι σκέφτονται

Λαζαρίδου Αστερόπη, Το Βήμα: 05/04/2015

Εχουν όλοι κάτι κοινό, κι ας μην ανήκουν ακριβώς στην ίδια γενιά: άρχισαν να σκηνοθετούν σε νεαρή ηλικία, ποντάροντας σε νέους ηθοποιούς και σημειώνοντας επιτυχία με τις παραστάσεις τους. Τα βραβεία Χορν και Μερκούρη φιλοξενούν όλο και πιο συχνά στις λίστες τους νικητές και υποψηφίους που έχουν προκύψει από τέτοιου είδους νεανικές συνευρέσεις και όχι από το χέρι κάποιου «φτασμένου» σκηνοθέτη. Το κοινό με τη σειρά του δεν δελεάζεται πλέον από τα ονόματα-κράχτες, αλλά γεμίζει θέατρα που υπογράφει ένα σύνολο δημιουργικών ανθρώπων. Κάτι έχει αλλάξει.

Σκηνοθέτες

• Η ΑΥΓΗ, 04.04.2015

Γράφει ο Πάνος Σκουρολιάκος*

• Οι σκηνοθέτες στη μακραίωνη πορεία του θεάτρου με την αποδοχή και την εμπιστοσύνη των θεατρίνων, προσέφεραν, προσφέρουν και έχουν ακόμα να προσφέρουν πολλά στο θέατρο

Eν αρχή ην ο ηθοποιός. Κάποιος που εμιμείτο ένα φυσικό φαινόμενο για να εξευμενίσει τη φύση, να βρέξει και να ευνοήσει τα σπαρτά ή να μη βρέξει και καταστρέψει σοδιές και πάρει ανθρώπινες ζωές. Έτσι αυτή η μίμηση έγινε μίμηση λατρευτική. Πέρασε στην θρησκεία και τις εκδηλώσεις της. Οι πιστοί του θεού Διόνυσου, πρόσθεσαν ένα καινούργιο στοιχείο, σημαντικό για την γέννηση του θεάτρου. Τον λόγο. Οι ύμνοι προς τον θεό του οίνου για τα παθήματά του ήταν οι μακρινοί πρόγονοι του θεατρικού κειμένου.

Οι σκηνοθέτες θεάτρου συσπειρώνονται

• Ελευθεροτυπία, Δευτέρα 30 Μαΐου 2011 Της ΙΩΑΝΝΑΣ ΚΛΕΦΤΟΓΙΑΝΝΗ 

Σκηνοθέτης θεάτρου στην Ελλάδα. Επάγγελμα «ανοχύρωτο». Ανασφάλιστο. Χωρίς συλλογικές συμβάσεις. Χωρίς ανώτερες ή ανώτατες σπουδές. Συγχρόνως, ένα επάγγελμα με «ειδική φύση». Μοναχικό. Το οποίο παραδόξως όλους τούς χωρά. «Οι μισοί Ελληνες δηλώνουν σκηνοθέτες», διαπιστώνει παράγων του χώρου.

Δεν είναι αυτό το σοβαρότερο από τα προβλήματα που ταλαιπωρούν τον χώρο. Κι ωστόσο, όλα αυτά τα χρόνια, σχεδόν οι πάντες ακολουθούσαν, σφυρίζοντας αδιάφορα, τη μοναχική πορεία τους. Ποτέ δεν συναντήθηκαν για να θέσουν επί τάπητος τα ζητήματα ενός κλάδου που βρίσκεται κυριολεκτικά στον αέρα. Επρεπε να 'ρθει η κρίση, το ποτήρι να ξεχειλίσει. Και να καταστεί σαφές ότι κάποια πράγματα δεν χωρούν άλλη αναβολή.

Το θαύμα έγινε. Οι σκηνοθέτες θεάτρου συσπειρώθηκαν για πρώτη φορά σε μια συλλογικότητα. Από τις 21 Φεβρουαρίου τα πιο γνωστά ονόματα του κλάδου, με πρωτοβουλία του Στάθη Λιβαθινού και του Μιχαήλ Μαρμαρινού, άρχισαν να συναντιούνται στο «Booze» ώστε «να γίνει εφικτό ένα πρώτο συλλογικό βήμα», με την επίγνωση ότι η κίνηση αυτή δεν τους καθιστά «αντιπρόσωπο κανενός».
Από τον γόνιμο διάλογο προέκυψε η Ιδρυτική Διακήρυξη για το Forum Σκηνοθετών Θεάτρου. Ακόμη δεν έχει νομική υπόσταση. Είναι το επόμενο βήμα.

Νέοι σκηνοθέτες κόντρα στην κρίση

• Λιούλιου, Καραντζάς, Παπακωνσταντίνου, Χαϊτίδης: Όλοι τους από 23 μέχρι 36 ετών, ανεβάζουν παραστάσεις επιδεικνύοντας τόλμη και άγνοια κινδύνου

Εξωτερική άποψη του θεάτρου Εμπρός, από τη σχολή του οποίου αποφοίτησαν ο Θάνος Παπακωνσταντίνου και ο Δημήτρης Καραντζάς

 Είναι νέοι και στην ηλικία και στη δουλειά. Ξεκίνησαν να σπουδάζουν υποκριτική, αλλά στράφηκαν σχεδόν αμέσως στη σκηνοθεσία, αναλαμβάνοντας το ρίσκο μιας παράστασης... εν μέσω κρίσης. Και οι τέσσερις επιχειρούν, ουσιαστικά, να δώσουν τα πρώτα ολοκληρωμένα δείγματα δουλειάς. Είναι ο Δημήτρης Καραντζάς, 23 ετών, ο Θάνος Παπακωνσταντίνου, 31, η Σύλβια Λιούλιου, 31, και ο Ζαφείρης Χαϊτίδης, 36 ετών. Με αποσκευές την πίστη και την αγάπη τους για το θέατρο, οι τέσσερις σκηνοθέτες έχουν πίσω τους μια μικρή ιστορία και μπροστά τουςελπίζουν- μια μεγάλη πορεία. 

«Είναι σήμερα ηρωική σχεδόν πράξη να κάνεις θέατρο» παραδέχονται ο καθένας με τον τρόπο του, καθώς οι πρεμιέρες των παραστάσεών τους είτε προετοιμάζονται είτε μόλις έγιναν. Με τον ενθουσιασμό της πρώτης φοράς, ξέρουν ότι κινούνται κάπου ανάμεσα στον ηρωισμό και στην άγνοια. «Η αναμέτρηση με τον εαυτό σου, με την ψυχολογική σου κατάσταση,είναι καθημερινή» λένε. Κανένας τους όμως δεν τα παρατάει.

Ξέρουν ότι οι απαιτήσεις είναι πολλές, ότι οι παραγωγές κοστίζουν, αλλά προτιμούν να κάνουν κάποια άλλη δουλειά, λιγότερο ή περισσότερο σχετική με το θέατρο, παρά να εγκαταλείψουν τα όνειρά τους. Αλλωστε όλοι έχουν πίσω τους μια οικογένεια να τους στηρίζει... 

«Δουλεύω για τα οράματα των άλλων, ώστε να μαζεύω χρήματα για τα δικά μου οράματα» λέει ο Ζαφείρης Χαϊτίδης. Εχοντας στο ενεργητικό του ταινίες μικρού μήκους και πολλά βιντεοκλίπ, μόλις ανέβασε και την πρώτη του θεατρική παράσταση: ως την Πρωτομαγιά θα παίζεται στη σκηνή Βlack Βox του θεάτρου Επί Κολωνώ «Ο καλός μαθητής». Το έργο είναι βασισμένο στη νουβέλα του Στίβεν Κινγκ «Αpt pupil», η οποία μεταφέρθηκε στη μεγάλη οθόνη το 1998 με τίτλο «Μαθήματα φόβου», και παίζουν οι Μελέτης Γεωργιάδης, Νέιθαν Τόμας, Δημήτρης Καρανίκας και Νίκος Παντελίδης. 

«Το θέατρο είναι η κρυφή μου αγάπη» τονίζει. «Είμαι δοσμένος σε αυτό και ξέρω ότι μόνο με την αφοσίωση και το πάθος μπορείς να καταφέρεις κάτι. Είναι ακόμη πιο δύσκολο όταν είσαι μόνος σου,χωρίς ομάδα. Ως προς το οικονομικό, στηρίζομαι στον εαυτό μου και στη βοήθεια από τον πατέρα μου. Είναι όμως πολύ υψηλό το κόστος». Φανατικός θεατής του Επί Κολωνώ, ο Ζαφείρης Χαϊτίδης επέλεξε συνειδητά τον συγκεκριμένο χώρο και αφιέρωσε τα τελευταία τρία χρόνια για να την προετοιμάσει. 

Το βάπτισμα παίρνει και η Σύλβια Λιούλιου με τον «Πελεκάνο» του Στρίντμπεργκ που θα παρουσιάζεται στο Βios Βasement ως το τέλος Μαρτίου. Με τα κλασικά κείμενα ως αφετηρία και γέφυρα, η νεαρή δημιουργός επέλεξε το πιο αυτοβιογραφικό έργο του σουηδού συγγραφέα, σε μετάφραση Ερι Κύργια. Καταπιάνεται με θέματα που τον είχαν απασχολήσει και σε προηγούμενα έργα του: ο θάνατος, ο έρωτας, η σεξουαλικότητα, η βιαιότητα των οικογενειακών σχέσεων. Δύο άνδρες, ο Λαέρτης Βασιλείου και ο Μιλτιάδης Φιορεντζής, επιχειρούν να αφηγηθούν την ιστορία μιας οικογένειας μετά τον θάνατο του πατέρα. 

«Είναι η πρώτη μου σκηνοθεσία και φυσικά υπάρχει μεγάλη αγωνία» λέει η σκηνοθέτρια, η οποία έχει σπουδάσει στο Τμήμα Θεατρολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, στη σχολή του Γιώργου Κιμούλη και στο Πανεπιστήμιο Royal Ηolloway του Λονδίνου. Σκηνοθεσία έκανε στη Royal Αcademy of Dramatic Αrt.

«Χωρίς πίστη και επιμονή,χωρίς ελπίδα,δεν ξέρω τι θα μπορούσα να πετύχω. Η ανεύρεση πόρων είναι εξαιρετικά δύσκολη υπόθεση. Εγώ δουλεύω με προσωπική ενίσχυση, με όσα λεφτά διαθέτω. Μόνο όμως παρουσιάζοντας τη δουλειά σου μπορεί κάποιος να σε επιλέξει για τη συνέχεια. Ξέρω ότι τα πράγματα δεν είναι εύκολα και μπροστά μου υπάρχει μια δύσκολη διαδρομή. Ο καθένας μας όμως πρέπει να αρθρώσει τον προσωπικό του λόγο. Η αξία δεν χάνεται ποτέ» υπογραμμίζει. 

Αλλωστε, προτού σκηνοθετήσει, η Σύλβια Λιούλιου δούλευε στο θέατρο είτε ως βοηθός σκηνοθέτη είτε ως υπεύθυνη παραγωγής, ενώ έχει συνεργαστεί και με θεατρολογικά έντυπα. 

Κάτω των 30 ετών, ο Θάνος Παπακωνσταντίνου και ο Δημήτρης Καραντζάς ανήκουν επίσης στη νεότερη γενιά σκηνοθετών. Ο πρώτος ως επικεφαλής θεατρικής ομάδας, ο δεύτερος ως σκηνοθέτης και συγγραφέας, δίνουν τα διαπιστευτήριά τους σε έναν χώρο όπου για να υπάρξεις πρέπει να ξεχωρίσεις. 

Μαζί με τη νεοσύστατη ομάδα Τhe Ηelter Skelter Company ο Θάνος Παπακωνσταντίνου θα παρουσιάσει τον «Αμλετ» του Σαίξπηρ- στο Ιδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης, από τις 18 Μαρτίου-, στη μετάφραση του Γιώργου Χειμωνά. Απόφοιτος του Εργαστηρίου της Σχολής του Εμπρός, μαζί με τους συμμαθητές του- οι οποίοι αποτελούν και τον θίασο, όπως οι Γιώργος Γεραρής, Τάσος Δαρδαγάνης, Ορέστης Εσπερινός, Ελίνα Ρίζου-, έκανε την «αίτησή» του στο Ιδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης. Και έγινε αποδεκτή.

«Γιατί όχι στις ομάδες; Γιατί όχι στις πολλές ομάδες;» αναρωτιέται δυνατά,επισημαίνοντας: «Ο άλλος δρόμος είναι να περιμένεις στη σειρά σου, χωρίς να ξέρεις αν και πότε θα έρθει.Οταν όμως μπορείς να ακολουθήσεις τον δικό σου δρόμο και να κάνεις τα πράγματα όπως τα θέλεις εσύ και όχι όπως τα θέλουν οι άλλοι,γιατί να μην προχωρήσεις; Αν κάνεις κάτι σημαντικό, θα μαθευτεί και έτσι θα συνεχίσεις» καταλήγει. 

Απόφοιτος του Εργαστηρίου του Εμπρός είναι και ο τελειόφοιτος του Τμήματος ΜΜΕ του Πανεπιστημίου Αθηνών 23χρονος Δημήτρης Καραντζάς. Παρ' ότι νεότερος από τους τρεις άλλους, έχει ήδη στο ενεργητικό του θεατρικές παραστάσεις («Χιόνι στο στόμα»,«Τhe new electric ballroom», «Ιβάνοφ»), ενώ ήταν υποψήφιος από την Ενωση Ελλήνων Κριτικών Θεάτρου και Μουσικής ως νέος δημιουργός. «Η γυναίκα που κάθεται» στο θέατρο Αρτι είναι δικό του έργο.

«Ηξερα ότι ήθελα να γίνω σκηνοθέτης και ξεκίνησα με τόλμη, λόγω άγνοιας κινδύνου. Σιγά-σιγά έχω αρχίσει να νιώθω πιο ασφαλής και το μόνο που θέλω είναι να συνεχίσω να κάνω αυτό που έχω επιλέξει. Δεν σκέφτομαι τις δυσκολίες. Ονειρεύομαι ένα θέατρο που θα επιστρέψει σε μια μεγαλύτερη και πιο ουσιαστική απλότητα. Προφανώς σήμερα όλα είναι θολά και αυτό το θόλωμα επηρεάζει τα πάντα» λέει.

• Μυρτώ Λοβέρδου 

• ΤΟ ΒΗΜΑ:  27/02/2011

ΟΤΑΝ Η ΜΗΔΕΙΑ ΕΓΙΝΕ ΡΙΑΛΙΤΙ

OFF CAMERA

Το γιουχάισμα της παράστασης του Αν. Βασίλιεφ στην Επίδαυρο ανέσυρε στην επιφάνεια μια οδυνηρή αλήθεια: ολοένα και συχνότερα βλέπουμε κλασικά έργα σκηνοθετημένα με λογική τηλεοπτικού σόου.

• Του Απόστολου Διαμαντή, Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία / ON OFF - 31/08/2008

Πρωτοφανή πράγματα συμβαίνουν εσχάτως στα αρχαία θέατρα της Επιδαύρου και του Ηρωδείου. Η τηλεοπτική λογική κατέλαβε και τα τελευταία προπύργια του ελληνικού πολιτισμού. Ετσι, η κλασική ελληνική ποίηση έχει παραδοθεί, από έξαλλους για προβολή σκηνοθέτες, στις επιταγές του τηλεοπτικού σόου, με σκοπό το κέρδος. Το sold out.

Το τι είδαμε δεν περιγράφεται: Είδαμε τη Μήδεια να κρατάει παιδιά-Σπάιντερμαν! Είδαμε τρίκυκλα στη σκηνή, ήρωες του Ευριπίδη να τραγουδάνε αμανέδες, φουστανελάδες να χορεύουν ζεϊμπέκικα και να μετατρέπεται η ορχήστρα της Επιδαύρου σε ποδοσφαιρικό γήπεδο. Με κονφερανσιέ τον Γιώργο Μαρίνο!

Μιλάμε για τέτοιον πνευματικό ξεπεσμό και παράδοση του κλασικού θεάτρου στις τηλεοπτικές ανάγκες, στον φτηνό εντυπωσιασμό, που ξεπερνάει όλα μαζί τα ριάλιτι σόου. Πρωταγωνιστές σ' αυτήν τη χωρίς έλεος κατεδάφιση του αρχαίου δράματος είναι οι λεγόμενοι «μοντέρνοι» σκηνοθέτες, που για τις διάφορες παλαβωμάρες τους κραδαίνουν το επιχείρημα της ανανέωσης!

Πίσω από αυτήν την «αθώα» ιδέα κρύβεται κάτι άλλο: ο σκηνοθέτης, για να κάνει ντόρο και να τσεπώσει από το υπουργείο εκατομμύρια, όπως ο ρώσος Βασίλιεφ, είναι αναγκασμένος να καταφεύγει συνεχώς σε μεγαλύτερες ακρότητες. Ομως, το κλασικό έργο δεν χρειάζεται ρετουσάρισμα. Διότι είναι διαχρονικό από τη φύση του - ως εκτός χρόνου. Εάν την κλασική ποίηση τη μεταφέρεις στο σήμερα, την αχρηστεύεις. Την κάνεις τρέχουσα. Για να την αισθανθείς, πρέπει να μεταφερθείς στη δική της λογική. Εάν τη φέρεις στα δικά σου μέτρα, την ξεφτιλίζεις. Είναι σαν να μπογιατίζεις την Τζοκόντα.

ΑΛΛΑ ΕΠΕΙΔΗ Ο ΣΚΗΝΟΘΕΤΗΣ δεν είναι ικανός να γράψει κάτι δικό του, τι του μένει; Να αρπάξει τον Αισχύλο, που είναι σταθερή αξία, και να του αλλάξει τα φώτα: να τον κάνει σόου. Ομως, τα ανοιχτά θέατρα, τα αρχαία, είναι θέατρα λόγου. Και όχι εικόνας. Διότι ο κλασικός ελληνικός και ο ρωμαϊκός πολιτισμός παρήγαγαν προϊόντα λόγου, για την πολιτεία, για τους νόμους, για την ηθική, για το θεό.

Αλλά σήμερα τι να βγάλει μια κανονικά παιγμένη «Μήδεια»; Ψίχουλα. Οπότε ο σκηνοθέτης που θέλει τηλεοπτική φανφάρα και προβολή δίνει βάρος στην εικόνα και προσαρμόζει το αρχαίο κείμενο πάνω στις τηλεοπτικές ανάγκες. Και, επομένως, τα εντυπωσιακά πολύχρωμα και παλαβά σκηνικά βγάζουν μάτι, ενώ στην ερμηνεία των ηθοποιών επικρατεί η υστερία την οποία ξέρουμε από τις τηλεοπτικές σειρές. Ωστε να ξεπεραστεί το πρόβλημα της ανοιχτής σκηνής. Πρόκειται ουσιαστικά για σκηνοθέτες στυλ Στέφανο Σαρτίνι, που όμως πλασάρονται ως απόφοιτοι του Ακτορς Στούντιο. Και, έτσι, βλέπεις ηρωίδες του Σοφοκλή να μαλλιοτραβιούνται, όπως ακριβώς κάνουν η Μαρίζα με τη Μάγδα στη σειρά «Θα βρεις το δάσκαλό σου»!

Αυτά τα πράγματα υποτίθεται τα προστατεύουν τα εθνικά θέατρα ανά τον κόσμο. Εδώ, όμως, το δικό μας -από Εθνικό- έγινε πειραματικό για ριάλιτι. Ο Ινγκμαρ Μπέργκμαν έχει πει: «Αν αλλάξεις έστω και μία νότα στην "9η" του Μπετόβεν, όλοι, κριτικοί και κοινό, θα σε ξεσκίσουν. Από όλες τις τέχνες μόνο το θέατρο είναι απροστάτευτο και μπορεί ο καθένας να ασελγεί πάνω στο έργο».

Οι σύγχρονοι σκηνοθέτες ασελγούν, υιοθετώντας τηλεοπτικές λογικές, και λένε -όπως ο Βασίλιεφ- ότι είναι «ευχαριστημένοι, επειδή ήθελαν να προκαλέσουν»! Τους δίνουν εκατομμύρια μόνο και μόνο για να προκαλούν. Δικαίως οι νοήμονες θεατές γιουχάρουν.

Ο 70ΧΡΟΝΟΣ ΑΜΕΡΙΚΑΝΟΣ ΣΚΗΝΟΘΕΤΗΣ ΛΙ ΜΠΡΟΥΕΡ...

Τρία έργα, ένας σκηνοθέτης

Ο 70χρονος Αμερικανός σκηνοθέτης Λι Μπρουερ και συγγραφέας επισκέπτεται την Ελλάδα με τρεις παραγωγές: το «Γκόσπελ επί Κολωνώ» και το «Κουκλόσπιτο» στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών και τους «Τράφους» στους Δελφούς.

Μοιάζει με τον Εντ Χάρις, φορά ένα αδαμάντινο σκουλαρίκι στο αριστερό του αφτί, χαμογελά πολύ εύκολα και λατρεύει να συζητά για πολιτική. Ο ένθερμος υποστηρικτής του Μπαράκ Ομπάμα και συνοδοιπόρος των beatniks τη δεκαετία του ’50 είναι ένας από τους πιο σημαντικούς σκηνοθέτες της νεοϋορκέζικης θεατρικής σκηνής, που μαζί με την Τζο Αν Ακαλάιτις και την Ελίζαμπεθ Λε Κοντ έχουν συμβάλει στο πειραματικό προφίλ της.

• Από τη Mabou Mines Theater Company στη Νέα Υόρκη, στους «Τράφους» της Θάλειας Αργυρίου στην Ελλάδα. Φιλέλληνας ή καλλιτεχνική συγκυρία;

Και τα δύο. (γελάει) Στην Ελλάδα είχα έρθει πολύ παλιά, τη δεκαετία του ’80, και είχα μείνει εννέα μήνες. Σήμερα η χώρα σας έχει αλλάξει πολύ, αλλά παραμένει ηλιόλουστη. Με τη Θάλεια (Αργυρίου) δουλεύουμε πάνω στο έργο της «Τράφοι». Η αλήθεια είναι ότι σε αυτή την παράσταση λειτουργώ περισσότερο ως editor παρά ως σκηνοθέτης. Η Ερση Πήττα έχει κάνει όλη τη σκηνοθετική δουλειά κι εγώ κάνω ένα είδος μοντάζ στις σκηνές που έχει δουλέψει. Το έργο της Θάλειας είναι ένα σκηνικό λυρικό ποίημα που εμείς το έχουμε στήσει ως μια ελληνική εκδοχή του παραδοσιακού γιαπωνέζικου θέατρου ΝΟ.

• Φέτος το καλοκαίρι θα δούμε άλλες δύο παραγωγές σας στο Φεστιβάλ Αθηνών, το «Γκόσπελ επί Κολωνώ» και το «Κουκλόσπιτο».

Και οι δύο παραγωγές που παρουσιάζουμε στο Φεστιβάλ Αθηνών είναι διασκευές, η πρώτη από το έργο του Σοφοκλή και η δεύτερη του Ιψεν. Και οι δύο έχουν πολιτικές αποχρώσεις. Το μεν «Γκόσπελ επί Κολωνώ» αναφέρεται σε φυλετικά ζητήματα, που είναι πολύ έντονα στην Αμερική, το δε «Κουκλόσπιτο» στην πολιτική μέσα στην οικογένεια και τη γυναικεία χειραφέτηση. Εντελώς συγκυριακά (;) φέτος στην αμερικανική πολιτική σκηνή ένας Αφροαμερικανός και μια γυναίκα έβαλαν υποψηφιότητα για το χρίσμα των Δημοκρατικών.

• Στο «Γκόσπελ επί Κολωνώ» η αφροαμερικανική κουλτούρα, μέσα από τη μουσική γκόσπελ, συναντά την αρχαία ελληνική, στην τραγωδία του Σοφοκλή.

Ακριβώς. Το πρόβλημα βέβαια είναι ότι εδώ στην Ελλάδα δεν υπάρχει μεγάλη αφροαμερικανική κοινότητα και δεν είστε εξοικειωμένοι με την κουλτούρα της. Αλλά στις ΗΠΑ η επιρροή της είναι πολύ μεγάλη. Πλέον έχουμε και υποψήφιο Αφροαμερικανό πρόεδρο. Για να επανέλθουμε στην τραγωδία του Σοφοκλή, συχνά οι αγγλόφωνοι καλλιτέχνες προσεγγίζουν την αρχαία ελληνική τραγωδία διά της σαιξπηρικής οδού, καθώς αυτή είναι γνωστή ως κλασική δραματουργία. Αλλά το αρχαίο ελληνικό δράμα δεν είναι ξεκάθαρα Σαίξπηρ. Και είναι λάθος να ανεβαίνει ως σαιξπηρικό έργο. Εμείς λοιπόν σκεφτήκαμε να δανειστούμε στοιχεία από την αφροαμερικανική κουλτούρα και τα γκόσπελ, με τα οποία ο κόσμος μάλλον έχει κάποια οικειότητα λόγω των ομιλιών του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ ή και του Ομπάμα, αλλά και των κηρυγμάτων του Τζέζι Τζάκσον.

Ο δραματικός, σχεδόν θεατρικός, τόνος των θρησκευτικών κηρυγμάτων θεωρήσαμε ότι ταιριάζει στη φόρμα της αρχαίας τραγωδίας. Επίσης, η αρχαιοελληνική ιδέα της κάθαρσης υπάρχει και στην αφρικανική θρησκευτική παράδοση, όπως και η κατάσταση του διονυσιασμού, που αυτοί ονομάζουν έκσταση. Αν αναλύσουμε λοιπόν τη δομή μιας θρησκευτικής λειτουργίας, θα δούμε ότι είναι πολύ κοντά μ’ εκείνη της αρχαιοελληνικής τραγωδίας.

Επίσης, όπως στον πυρήνα της τραγωδίας υπάρχει πάντα ένας μύθος, το ίδιο ισχύει και στη θρησκευτική κατήχηση, μόνο που εδώ ο μύθος είναι παρμένος από τη Βίβλο. Την ιδέα όμως αυτή τη συνέλαβα πριν από 25 χρόνια σε ένα ταξίδι μου στην Τουρκία, όπου είχα επισκεφθεί ένα αρχαίο ελληνικό θέατρο. Εκεί συνειδητοποίησα ότι είχα δει αρκετά αρχαία θέατρα στην Ελλάδα και ότι υπήρχε ένας βωμός σε αυτά. Τότε βεβαιώθηκα για τη θρησκευτική διάσταση του θεάτρου στην αρχαία Ελλάδα. Και σκέφτηκα, γιατί να μην προσδώσουμε στην τραγωδία του Σοφοκλή μια θρησκευτική διάσταση, μέσα από τη δική μας κουλτούρα όμως. Σκεφτείτε λοιπόν τον Οιδίποδα να παίζεται από τον Ρέι Τσαρλς, τον Αγγελιαφόρο από τον Μάρτιν Λούθερ Κινγκ και την Αντιγόνη από την Αρίθα Φράνκλιν.

• Ο Ρέι Τσαρλς ήταν τυφλός, όπως και ο Οιδίποδας, έτσι δεν είναι;

Ο μύθος του τυφλού ήρωα απαντάται συχνά στην αφροαμερικανική κουλτούρα. Ο τυφλός είναι αυτός που βλέπει πιο καθαρά ανάμεσα σε ανθρώπους που δεν έχουν χάσει την όρασή τους. Ο Τζιμ Κάρτερ, που ερμηνεύει το ρόλο του Οιδίποδα, είναι επαγγελματίας τραγουδιστής γκόσπελ και επίσης τυφλός, όπως και ο ήρωας που υποδύεται. Η χορωδία της παράστασης είναι από το Χάρλεμ και είναι από τις καλύτερες χορωδίες της Νέας Υόρκης. Οι Blind Boys of Alabama έχουν κερδίσει τέσσερα Grammy. Εκτός από τρεις τέσσερις ηθοποιούς, όλο το υπόλοιπο καστ είναι ιερωμένοι, άνθρωποι της Εκκλησίας ή τραγουδιστές γκόσπελ. Ο Αγγελιαφόρος παίζεται από έναν κανονικό ιερωμένο, τον αιδεσιμότατο Ερλ Μίλερ, γιατί στην αφροαμερικανική κουλτούρα ο κατηχητής είναι ο αγγελιαφόρος του λόγου του Θεού. Είναι λοιπόν πραγματική η αίσθηση ότι βρισκόμαστε σε μια αφροαμερικανική εκκλησία.

• Οπως είναι πραγματικότητα ότι ο Αφροαμερικανός Μπαράκ Ομπάμα βάζει υποψηφιότητα για πρόεδρος στις ΗΠΑ.

Νομίζω πως αυτή η υποψηφιότητα είναι ό,τι καλύτερο θα μπορούσε να συμβεί στην Αμερική σήμερα. Αρκετά τραβήξαμε με όλο αυτό το Bushit (σ.σ.: σύντμηση του Bush και shit, που παρηχεί το bullshit). Είναι καιρός να γυρίσουμε σελίδα και ν’ αλλάξει η εικόνα της Αμερικής και στο εσωτερικό της χώρας και στο εξωτερικό, να τελειώσει η ιστορία με το Ιράκ και με όλες τις άλλες πολεμικές αναφλέξεις ανά τον κόσμο.

info
ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΘΗΝΩΝ:

▪«Το κουκλόσπιτο», Πειραιώς 260 (Χώρος Δ),
21-24/7 στις 21:00.
Τιμές εισιτηρίων: €30, €20 (μειωμ.), €15 (φοιτ.).
Η προπώληση αρχίζει στις 30/6.
Κρατήσεις εισιτηρίων: Πανεπιστημίου 39 (εντός στοάς Πεσμαζόγλου), τηλ. 210-3272000,
ή στο site www.greekfestival.gr.
ΧΟΡΗΓΟΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ: ΕΤ, City 99,5.
▪«Τράφοι»: Δελφοί,
11/7 (workshop 17:00-20:00),
20/07 (πρεμιέρα) Θέατρο Αλσους, Ηλιούπολη

[Από την Ιωάννα Μπλάτσου, φωτό: Μάριος Λώλος, Ελεύθερος Τύπος, 21/6/2008]

ΤΟ "ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΟ" ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΕΛΟ ΚΑΤΣΕΛΗ

Τον Πέλο Κατσέλη παρουσιάζει η εκπομπή «Παρασκήνιο». Ο Πέλος Κατσέλης είναι ένα από τους μεγάλους του θεάτρου μας. Ηταν ένας κορυφαίος δάσκαλος υποκριτικής και εμβληματική φιγούρα για το ελληνικό θέατρο του εικοστού αιώνα. Η πρώτη του μεγάλη στιγμή ήρθε το 1939, όταν ανέλαβε διευθυντής και σκηνοθέτης στο περίφημο «Αρμα Θέσπιδος» περιοδεύον κλιμάκιο το οποίο διέδωσε τις παραστάσεις του Εθνικού σε ολόκληρη την Ελλάδα. Πρωτοβουλία μοναδική που όμως διεκόπη το 1941 εξαιτίας του πολέμου. Οντας ο ίδιος αριστερός, βρέθηκε εκτός Εθνικού στα χρόνια του Εμφυλίου. Μεταξύ 1951 και 1959 πραγματοποίησε παραστάσεις σε ανοιχτούς χώρους με τη συμμετοχή κοινού στο πλαίσιο της θεωρίας του για μια λαϊκή και στρατευμένη θεατρική τέχνη, την οποία ο ίδιος ονόμασε «Φυσικό Θέατρο». Ο φακός του «Παρασκηνίου» εξετάζει το φαινόμενο Κατσέλης στο σύνολό του, παρουσιάζοντας ύστερα από πολλά χρόνια σπάνιο αρχειακό υλικό, με τον ίδιο να διδάσκει και να μιλά σε παλαιότερο «Παρασκήνιο», το 1979. (Δευτέρα 9/6, ΕΤ1 20.00)

Μίνα Αδαμάκη και Νόνη Ιωαννίδου

Η Μίνα Αδαμάκη σκηνοθετεί την «προδοσία». Η Μίνα Αδαμάκη συνεχίζει να «φλερτάρει» με τη σκηνοθεσία. Σκηνοθετεί το έργο του Χάρολντ Πίντερ «Η προδοσία», που παρουσιάζεται στο θέατρο «Τόπος Αλλού» από τις 2 Μαϊου και για έναν μήνα, ενώ υπογράφει και τη μετάφραση, το σκηνικό και τη μουσική επιμέλεια. Πρόκειται για σύγχρονο έργο, που εμβαθύνει στις σχέσεις, στον έρωτα, στην απώλεια και στον θάνατο με τρόπο τόσο μοναδικό. Αναφέρεται στον ρόλο που παίζει το τυχαίο στη ζωή μας και πόσο μπορεί να μας καθορίσει.

Η Νόνη Ιωαννίδου στο «Τζον Γαβριήλ Μπόργκμαν». Η Νόνη Ιωαννίδου θα αντικαταστήσει τη Φιλαρέτη Κομνηνού στις παραστάσεις του «Τζον Γαβριήλ Μπόργκμαν» που θα επαναληφθεί τον χειμώνα στο «Αλμα». Από τις παραστάσεις της σεζόν που «έσπασαν» ταμεία ήταν ο «Μπόργκμαν» του Ερρίκου Ιψεν. Η παραγωγή, που μετά το Πάσχα ταξιδεύει στη Θεσσαλονίκη, θα συνεχίσει και του χρόνου την πορεία της. Ο Γιώργος Μιχαλακόπουλος, ο Γιώργος Μοσχίδης και η Κατερίνα Μαραγκού παραμένουν στη διανομή. Τη Φιλαρέτη Κομνηνού που θα πρωταγωνιστήσει τον χειμώνα στο «Ημερολόγιο ενός απατεώνα» του Οστρόφσκι, σε σκηνοθεσία Γιάννη Κακλέα, στο Εθνικό Θέατρο, θα αντικαταστήσει η Νόνη Ιωαννίδου.

Ζυλ Ντασσέν: «Ήμουν Έλληνας ακόμη κι όταν δεν το γνώριζα. Η Ελλάδα είναι το σπίτι μου»!

Πολιτογραφημένος Έλληνας εδώ και δεκαετίες ο Αμερικανός σκηνοθέτης Ζυλ Ντασσέν έφυγε από τη ζωή πλήρης ημερών στα 97 του χρόνια αφήνοντας την τελευταία του πνοή στο σπίτι στην Αθήνα στην πόλη που λάτρεψε μέσα από τη σχέση του με τη Μελίνα Μερκούρη. Ο ίδιος ο φιλέλληνας σκηνοθέτης είχε δηλώσει “ήμουν Έλληνας ακόμη κι όταν δεν το γνώριζα. Η Ελλάδα είναι το σπίτι μου”. Τα τελευταία χρόνια ταλαιπωρήθηκε από προβλήματα υγείας αλλά η κατάσταση είχε επιδεινωθεί το τελευταίο διάστημα.

Ο Ντασσέν υπήρξε θύμα του μακαρθισμού με αποτέλεσμα να φύγει από τις Ηνωμένες Πολιτείες και να συνεχίσει τη ζωή και την τέχνη του στη Γαλλία και στην Ελλάδα. Τρεις δεκαετίες περίπου είχε αποχωρήσει από τα κινηματογραφικά πλατό αλλά οι ταινίες του εξακολουθούν να προσελκύουν το ενδιαφέρον των απανταχού σινεφίλ. Ταινίες που εκτείνονται από το αστυνομικό γκανγκστερικό φιλμ νουάρ ως τον κοινωνικό ρεαλισμό και το λυρικό εξπρεσιονισμό.

Ο Ζυλ Ντασσέν ένα από τα οκτώ παιδιά ρωσοεβραίου κουρέα γεννήθηκε στο Μίντλ Τάουν του Κονέκτικατ των Ηνωμένων Πολιτειών. Συνεργάστηκε με τον σκηνοθέτη Μαρκ Χέλνγκερ με τον οποίο έκανε δύο ταινίες και η συνεργασία σταμάτησε όταν αναγκάστηκε να αυτοεξοριστεί λόγω των μακαρθικών διώξεων. Ο πρώτος του γάμος ήταν με την Μπεατρίς Λονέρ με την οποία απέκτησαν δύο παιδιά. Τον διάσημο γάλλο τραγουδιστή Τζο Ντασσέν (που ο πρόωρος θάνατός του προκάλεσε πλήγμα στον σκηνοθέτη) και την ηθοποιό Ζουλί Ντασσέν.

Η σχέση της ζωής του ήταν με την αείμνηστη Μελίνα Μερκούρη την οποία και παντρεύτηκε. Μαζί γύρισαν τις ταινίες “Ποτέ την Κυριακή”, “Τοπ Καπί” και “Φαίδρα”. Μετά το θάνατό της έγινε πρόεδρος του Ιδρύματος Μελίνα Μερκούρη που είχε σαν σκοπό την προώθηση της δημιουργίας του νέου Μουσείου της Ακρόπολης και την προβολή του ελληνικού πολιτισμού. Τα έσοδα από τις ταινίες του ο σκηνοθέτης τα είχε παραχωρήσει στο ίδρυμα προκειμένου να ενισχυθεί ο αγώνας για την επιστροφή των μαρμάρων του Παρθενώνα από το Βρετανικό Μουσείο.

Γνωστός και για την αντιδικτατορική του δράση την περίοδο της χούντας των συνταγματαρχών στην Ελλάδα ο Ντασσέν είχε πει “ζούσα μια διαφορετική εξορία από το ‘ 67 έως το ‘ 74 σκηνοθέτησα μία μόνο ταινία γιατί η καρδιά μου είχε μόνο απογοήτευση για τη δικτατορία στην Ελλάδα. Αφοσιώθηκα στη Μελίνα μένοντας πλάι της όσο το δυνατόν περισσότερο, οι ταινίες δεν βρίσκονταν καν στο μυαλό μας, γυρίσαμε μία, την “Υπόσχεση την αυγή” απλώς και μόνο επειδή είχαμε υπογράψει τα συμβόλαια”. Σημαντικότερες ταινίες του ” Ο δήμιος των κολασμένων” (1947), “Άνθρωποι του αίματος” (1949), “Η νύχτα και η πόλη” (1950), “Ριφιφί” (1955), “Ο Χριστός ξανασταυρώνεται” (1957), “Ποτέ την Κυριακή” (1960), “Φαίδρα” (1962), “Τοπ Καπί” (1964), “Υπόσχεση την αυγή” (1970), “Κραυγή γυναικών” (1978).

Ο ίδιος σε συνέντευξή του είχε δηλώσει ότι αγαπημένη του ταινία υπήρξε το ντοκιμαντέρ “Δοκιμή” ένα φιλμ για τα γεγονότα του Πολυτεχνείου που όμως όπως διευκρίνισε “δεν είχε δει κανείς”. Η ταινία του “Ποτέ την Κυριακή” υποψήφια για Όσκαρ σκηνοθεσίας και σεναρίου απέσπασε τελικά το Όσκαρ καλύτερης μουσικής και τραγουδιού για τα Παιδιά του Πειραιά. Στην Αθήνα ο Ζυλ Ντασσέν σκηνοθέτησε και τρία θεατρικά έργα “Την όπερα της Πεντάρας”, “το Γλάρο”, και “Το θάνατο του εμποράκου”. Σε συνέντευξή του είχε δηλώσει “ξεκίνησα από το θέατρο και λόγω του θεάτρου είχα αρχίσει από νωρίς να σέβομαι και να αγαπώ την Ελλάδα “.

Η εξόδιος ακολουθία θα ψαλεί το μεσημέρι της Τετάρτης στον ισραηλιτικό τομέα του τρίτου νεκροταφείου ενώ η ταφή του θα γίνει στο πρώτο νεκροταφείο, δίπλα στη σύντροφο της ζωής του, Μελίνα.

Ακης Δήμου, Σταμάτης Φασουλής, Κώστας Τσιάνος, Λόρκα, Σεσουάρ για δολοφόνους

To ολοκαίνουργιο έργο του Ακη Δήμου (στη φωτογραφία) «Απόψε τρώμε στης Ιοκάστης» σπάει ταμεία στο θέατρο «Αμαλία » της Πειραματικής Σκηνής της «Τέχνης» και, όπως όλα δείχνουν, θα το δούμε και εμείς στην Αθήνα τον επόμενο χειμώνα σε σκηνοθεσία Σταμάτη Φασουλή! Καινούργια, ανατρεπτική και ισχυρή κωμωδία και θα του ξέφευγε του Φασουλή; Με το που έμαθε ότι το «Απόψε τρώμε στης Ιοκάστης» συναρπάζει το κοινό της Θεσσαλονίκης με την ευρηματικότητα και τις σπαρταριστές καταστάσεις του, ζήτησε να το διαβάσει και στη συνέχεια κάνει κινήσεις για να το κλείσει για τον χειμώνα, προκειμένου να το παρουσιάσει στο «Δημήτρης Χορν» - εδώ αξίζει να σημειώσουμε ότι στη συμπρωτεύουσα το έχει σκηνοθετήσει ο Γιάννης Μόσχος και παίζουν οι Σταμούλη, Βάρκας, Ναζίρης, Λύτρας, Γιαγκούλη, Τσινικόρης, Σπηλιωπούλου. [...]

«Ματωμένος γάμος» χωρίς Μάνα γίνεται; Δεν γίνεται! Γι' αυτό είναι σε τρέλα ο Κώστας Τσιάνος, που έχει αναλάβει να το σκηνοθετήσει στο Δημοτικό Περιφερειακό Θέατρο Κρήτης. Εχει «κλείσει»για τον ρόλο του Λεονάρντο τον Μέμο Μπεγνή, έχει αποφασίσει να δώσει τους ρόλους της Νύφης και του Γαμπρού σε νέους ηθοποιούς που θα επιλεγούν από ανάλογη οντισιόν, αλλά έχει κολλήσει στον ρόλο της Μάνας. [...]

Δέκατη χρονιά θα μπει στην πρίζα το μακροβιότατο και εξαιρετικά δυνατό «Σεσουάρ για δολοφόνους». Οι πληροφορίες μου λένε ότι θα γίνουν αλλαγές στη διανομή και τρελά χάπενινγκ, για να γιορταστούν τα γόνιμα δεκάχρονα της παράστασης που θα ρίξει οριστικά αυλαία το επόμενο Πάσχα. Δηλαδή αν εξακολουθήσει να σπάει ταμεία και του χρόνου, δεν θα «πάει» ενδέκατη χρονιά; Οχι, λένε οι δημιουργοί της παράστασης! [Βασίλης Μπουζιώτης, Έθνος, 21/3/2008].

Μεταμεσονύχτιες παραστάσεις...

Τρίτο κουδούνι, μεσάνυχτα: Αμόρε», «Επί Κολωνώ», «Φούρνος», «Αγγέλων Βήμα», «Altera Pars», «Νέο Ελληνικό Θέατρο», «Bios», «Δημήτρης Ποταμίτης», «Αλεκτον», «Χώρα»... Σε κάποια θέατρα, μετά τα μεσάνυχτα, στήνεται ένα ολόκληρο σκηνικό με ιδιαίτερο χαρακτήρα, που προϋποθέτει όχι απλώς ένα πιστό, εναλλακτικό κοινό, αλλά κι ένα ιδιαίτερο ρεπερτόριο. Εδώ, κοινό και ηθοποιοί μπαίνουν συνειδητά στο «παιχνίδι» με μια ιδιαίτερη ενέργεια, σαν «συνένοχοι» ενός μυστικού που προορίζεται για λίγα μόνο μάτια και αφτιά. Ή μήπως δεν είναι τόσο λίγα;

Στην πραγματικότητα ήδη από τη δεκαετία του '90 σημειώθηκε ένα μπαμ στις μεταμεσονύχτιες παραστάσεις, οι οποίες δημιούργησαν ένα φανατικό κοινό. Την αρχή είχε κάνει το 1987 ο Γιάννης Κακλέας στο «Studio Δεξαμενή», την έδρα του «Τεχνοχώρου», με τα θεατροποιημένα «Κόμικς» του... [συνέχεια ΕΔΩ].

ΛΕΥΤΕΡΗΣ ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ: «Στις σχολές μαθαίνεις τι να απορρίπτεις»

[Της ΕΦΗΣ ΜΑΡΙΝΟΥ - φωτ: Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΣ, Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία, 16/3/2008]. Ο Λευτέρης Βογιατζής τους τελευταίους μήνες έχει βγει απ' τα νερά του, κι αυτό είναι ορατό... Οχι ότι του περίσσευε ποτέ ο χρόνος ή βολευόταν με τις συνθήκες, αλλά τώρα η δέσμευσή του με το Εθνικό Θέατρο πολλαπλασιάζει ένταση και άγχος. Το πρωί κάνει πρόβες για τον «Πρίγκιπα του Χόμπουργκ» του Χάινριχ φον Κλάιστ που θ' ανεβεί στις 26 Μαρτίου στη σκηνή Κοτοπούλη και τα βράδια, στο δικό του θέατρο, παλεύει ολομόναχος με το συγκλονιστικό κείμενο του Ντοστογέφσκι «Η ήμερη». Σε λίγο θ' αρχίσει πρόβες με τον γερμανό σκηνοθέτη Μ. Λάνγκχοφ, αφού πρωταγωνιστεί στον «Φιλοκτήτη» του Μίλερ που θα παιχτεί τον Ιούνιο στη Μικρή Επίδαυρο.

«Ο πρίγκιπας του Χόμπουργκ» ανεβαίνει σε σκηνικά-κοστούμια Γιώργου Πάτσα, με μια πλειάδα καλών ηθοποιών: Λυδία Φωτοπούλου, Εμ. Κολιανδρή, Νίκος Κουρής, Δημήτρης Λιγνάδης, Νίκος Αρβανίτης, Ομηρος Πουλάκης. Ενας αξιωματικός με ελεύθερο πνεύμα και αντισυμβατική συμπεριφορά ξεκινάει για τον πόλεμο. Κι ενώ νικά, καταδικάζεται σε θάνατο γιατί ξεκίνησε τη μάχη πέντε λεπτά πριν δοθεί η διαταγή... Πολυγραφότατος και καταραμένος ποιητής ο Κλάιστ -αυτοκτόνησε το 1811-, θέτει με το έργο του πολλά θέματα: το γράμμα του νόμου, τη στρατιωτική τιμή, την προσωπική αξιοπρέπεια και κυρίως τη σχέση φαντασίας και πραγματικότητας... [συνέχεια ΕΔΩ]

ΣΟΣΙΑΛΙΣΤΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

Λονδίνο. Η Ταγματάρχης Βαρβάρα, θεωρούμενη το αιχμηρότερο ίσως κοινωνικο-πολιτικο-φιλοσοφικό σχόλιο του Τζορτζ Μπέρναρντ Σο (1856-1950), έργο του 1905, παίζεται τώρα στο Εθνικό Θέατρο με τη σκηνή γεμάτη δυσοίωνους πυραύλους στη σειρά και με υπόκρουση εκρήξεις. Ο διάκοσμος ακούγεται φυσικός για ένα έργο που περιστρέφεται γύρω στην αντίθεση απόψεων ανάμεσα σε έναν πάμπλουτο εργοστασιάρχη όπλων και στην κόρη του που είναι ταγματάρχης του Στρατού Σωτηρίας. Η παράσταση, σε σκηνοθεσία του Νίκολας Χάιτνερ, απέσπασε τους επαίνους της κριτικής. Αναδεικνύει, όπως προκύπτει, το συμπέρασμα του έργου, παράδοξο για σοσιαλιστή, όπως ήταν ο ιρλανδός συγγραφέας, ότι τα αμύθητα κέρδη από το εμπόριο όπλων, όταν διατεθούν σωστά, μπορούν να ανακουφίσουν τους φτωχούς πολύ αποτελεσματικότερα από ό,τι οι πενιχροί καρποί της χριστιανικής φιλανθρωπίας, οι οποίοι άλλωστε μπορεί να προέρχονται από ανάλογες ανίερες πηγές. (Από την πρεμιέρα του έργου, θυμίζει κριτικός, «δεν είχαν περάσει δέκα χρόνια όταν ο κόσμος έζησε το μακελειό του πολέμου που όλοι υπέθεταν ότι θα τερμάτιζε όλους τους πολέμους».) Το έργο, ένα από τα δημοφιλέστερα του συγγραφέα, υπηρετείται επίσης από λαμπρούς ηθοποιούς με επικεφαλής τον σπουδαίο Σάιμον Ράσελ Μπιλ ως εργοστασιάρχη και τη Χέιλι Ατγουελ που υποδύεται με «απαστράπτουσα ζέση» την κόρη του. Ως τις 15 Μαΐου. [Ars... Brevis, Αναστασία Ζενάκου, Το Βήμα, 16/3/2008].

Σάλτο μορτάλε δίχως δίχτυ στο «Βυθό»

Μαξίμ Γκόρκι "Στο βυθό". Διασκ. - σκην.: Ρούλα Πατεράκη. Θέατρο: Εθνικό - Πειραματική Σκηνή

Το κατά τη Ρούλα Πατεράκη υπερβατικό έργο του Γκόρκι [Σπύρος Παγιατάκης, Η Καθημερινή, 16/3/2008]. Η ταν μέγιστος ηθοποιός ο Γάλλος Ζαν Μουνέ - Σουλί, εκεί στις αρχές του περασμένου αιώνα! Τουλάχιστον έτσι λένε οι φήμες. «Είχε μεγαλειώδη στόμφο και απήγγειλε με κατσαρωτή φωνή... Τον θεωρούσαν υπόδειγμα μεγάλου ερμηνευτή. Κι όταν μάλιστα κάποτε πέρασε και από την Αθήνα, οι “σοβαροί” Ελληνες συνάδελφοι του Μεσοπολέμου έσπευσαν να τον μιμηθούν», διηγόταν ο Αλέξης Μινωτής. «Ομως εγώ τον θεώρησα εξαρχής ξεπερασμένο και παράδειγμα προς αποφυγήν. Ετσι ακόμα και στις αρχαίες τραγωδίες που έπαιζα αργότερα φρόντιζα να μιλάω απλά, καθημερινά και κατανοητά... Μη τυχόν και του μοιάσω...». Αυτά έλεγε ο Μινωτής.

Λίγο αργότερα, η επανάσταση στην τέχνη του ηθοποιού στερεώθηκε με τον «επιστημονικό» νατουραλισμό του Στανισλάβσκι. Αυτόν με τις υπόκωφες «ατμόσφαιρες» και το πλησίασμα στη φύση. Μεταπολεμικά πάλι, έλαμψε η μετα-στανισλαβσκική «αμερικανική σχολή» με κορυφαίους δασκάλους υποκριτικής όπως ο Λι Στράσμπεργκ, η Στέλα Αντλερ και με τους διάσημους σταρ που πέρασαν από τα χέρια τους – Μάρλον Μπράντο, Μέριλιν Μονρόε, Πολ Νιούμαν κ.ά... [συνέχεια ΕΔΩ].

Ο Λευτέρης Βογιατζής σκηνοθετεί στο Εθνικό

Ανεβάζει στο Κοτοπούλη - Ρεξ το έργο του Χάινριχ φον Κλάιστ «Ο πρίγκιπας του Χόμπουργκ» με θίασο εκλεκτών ηθοποιών

Δύσκολα ξεκολλάει ο Λευτέρης Βογιατζής από την πικραγαπημένη του, στενάχωρη πλην θαυματουργή σκηνούλα της Οδού Κυκλάδων όπου γράφει ιστορία στο θέατρό μας 26 χρόνια τώρα. Το πολύ πολύ να πάει ώς... την άλλη πλευρά της ίδιας γωνίας, όπου το θέατρο της Μπέτης Αρβανίτη, για να σκηνοθετήσει τις «Δούλες» του Ζενέ ή να δεχτεί, προ ετών, την πρόσκληση του αείμνηστου Νίκου Κούρκουλου να σκηνοθετήσει με το Εθνικό Θέατρο τους αισχυλικούς «Πέρσες» για την Επίδαυρο. Να όμως που φέτος πηγαίνει πάλι στο Εθνικό –για πρώτη φορά σε χειμερινή σκηνή του– αποδεχόμενος τώρα την πρόσκληση του Γιάννη Χουβαρδά. Ετσι, σύντομα θα δούμε στο Κοτοπούλη - Ρεξ τον «Πρίγκιπα του Χόμπουργκ», έργο του κλασικού Γερμανού συγγραφέα Χάινριχ φον Κλάιστ άπαιχτο στην Ελλάδα από το 1938, σε σκηνοθεσία Βογιατζή και με θίασο εκλεκτών ηθοποιών, όπως οι Νίκος Κουρής (στον επώνυμο ρόλο), Λυδία Φωτοπούλου, Δημήτρης Λιγνάδης, Νίκος Αρβανίτης, Θόδωρος Κατσαφάδος, Γιάννης Τσορτέκης, Εμιλυ Κολιανδρή, Μάνος Σταλάκης, Νικόλας Παπαγιάννης κ.ά. [Του Βασίλη Αγγελικόπουλου, Η Καθημερινή, 15/3/2008].

Ο Βασίλης Αγγελικόπουλος γράφει και για δυο ενδιαφέρουσες παραστάσεις: Τύχη παράξενη του θεάτρου θέλησε να έχουμε φέτος δύο παραστάσεις, από τις πιο ενδιαφέρουσες της περιόδου, που εξιστορούν τη ζωή δύο σημαντικών γυναικείων μορφών του τραγουδιού μας. Πρώτα ήρθε η «Ευτυχία Παπαγιανοπούλου» με τη Νένα Μεντή σε κείμενο και σκηνοθεσία Πέτρου Ζούλια, στο Ιλίσια-Βολανάκης, και πρόσφατα το «Με λένε Σωτηρία» με τη Λήδα Πρωτοψάλτη σε σκηνοθεσία Κωνσταντίνου Κωνσταντόπουλου στη «Στοά», έργο που βασίζεται στο βιβλίο της Σοφίας Αδαμίδου για τη ζωή της Σωτηρίας Μπέλλου...